Menü Kapat

İdrarda Sitrat ve Oksalat Testi Nedir ?

Sitrat, kalsiyum okzalat ve kalsiyum fosfat taşı oluşumu engellediğinden idrarda yeterince bulunması koruyucu bir faktördür.

Birçok çalışmada ürolityazisli çocuklarda ve tekrarlayan böbrek taşı öyküsü olan yetişkinlerde idrarda sitrat atılımı düşük (hipositratüri) saptanmıştır.

Sitrat düşüklüğü idiyopatik olabildiği gibi barsak hastalıkları veya tiyazid grubu diüretik kullanımına da bağlı olabilir.

Sistemik asidozlarda vücudun ihtiyacı arttığından böbrek tübüllerinden sitrat emilimi artar ve sonuçta idrarda sitrat miktarı azalarak taş riskini artarken, alkalozlar tam tersine neden olur.

Bu nedenle birçok tekrarlayan böbrek taşı olgularında, renal tübüler asidozlarda, bebek ve çocuklarda ürolityazis olgularında idrar sitrat testi bakılmalıdır.

Numune Toplama :

Uygun yöntem 24 saatlik idrar toplamaktır. pH’ı idrar kabına 6M HCL katılarak < 2 tutulur ve toplama sırasında idrar buzdolabında saklanır ve 24 saatlik idrar hacmi not edilir. HCL yoksa borik asitte asitleştirmek için kullanılabilir.

Gönderirken de buzla gönderilmelidir. Oda ısısında ortalama 8 saat stabil kalan sitrat, buzdolabında soğukta saklanıp gönderildiğinde 1 hafta stabildir.

Özellikle < 16 yaş çocuk ve bebeklerde ise 24 saatlik toplamak zor olabildiğinden anlık idrarlar da kabul edilebilir. Bu durumda sonucu standartize etmek için sitrat/kreatinin oranı kullanılır.

Referans Değerler:

Çok çeşitli çalışmalarda farklı değerler elde edilmişse de ortalama olarak idrarda sitrat düzeyinin 18 yaşından büyüklerde 320 – 1240 mg/gün, 1-16 yaş arasındakilerde ise idrar sitrat/kreatinin oranının > 150 mg/gram olması istenir.

Günlük olarak erkeklerde 115 mg, kadınlarda 220 mg’dan düşük idrar sitrat değerleri ciddi olarak
üriner taş riskini artırır.

Ortalama olarak sağlıklı kişilerde idrarda 600 mg’dan fazla sitrat atılır.

İdrar sitrat seviyeleri düşük kişilerde sitratı bol ihtiva eden portakal suyu ve limonata, veya sitratlı tabletler yararlı olmaktadır.

İdrarda Oksalat Testi Nedir ?

Okzalat normal metabolizmanın atık son ürünüdür ve yaklaşık % 90’ı böbrekle, kalanı barsaklardan atılır.

Kalsiyumla birleşip en sık taş tipi olan kalsiyum okzalat taşı oluşumuna neden olabilir.

Fazla okzalatlı gıdalar (ıspanak gibi),

fazla vitamin C alımı,

yağ malabsorbsiyonları gibi barsak hastalıkları nedenli fazla okzalat emilimi (enterik hiperokzalüri) veya

alanin glyokzalat transferaz , gliserik dehidrogenaz enzimlerinin eksikliğiyle oluşan fazla üretim (primer hiperokzalüri) nedeniyle okzalat yüksekliği görülmektedir.

Numune Toplama :

Uygun yöntem 24 saatlik idrar toplamakdır. Toplama sırasında idrar buzdolabında saklanır ve 24 saatlik idrar hacmi not edilir. Gönderirken de buzla gönderilmelidir.

Oda ısısında ortalama 8 saat stabil kalan okzalat, buzdolabında soğukta saklanıp gönderildiğinde 1 hafta stabildir.

Özellikle < 16 yaş çocuk ve bebeklerde ise 24 saatlik toplamak zor olabildiğinden anlık idrarlarda kabul edilebilir. Bu durumda atılımı standartize etmek için okzalat/kreatinin oranı kullanılır.

Referans Değerler :

Çok çeşitli çalışmalarda farklı değerler elde edilmişse de ortalama olarak idrarda okzalat düzeyinin > 0.46 mmol/gün olması okzalat yüksekliği yapan üstte saydığımız durumları gösterir ve taş oluşumu için önemli bir risktir.

Okzalat/Kreatinin oranlarının ise

Doğumda < 0.350 mg/mg
< 1 yaş : < 0.150 mg/mg
1-2 yaş : < 0.100 mg/mg
2-3 yaş : < 0.08 mg/mg
3-5 yaş : < 0.07 mg/mg
5-7 yaş : < 0.06 mg/mg
7-17 yaş : < 0.05 mg/mg
>17 yaş : < 0.05 mg/mg olması istenir.

 

 

Benzer Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir